Gdzie będą opodatkowane dochody marynarza?

Gdzie będą opodatkowane dochody marynarza?

 

Jestem marynarzem. Planuję podpisać umowę z firmą z Hong Kongu (agencją pracy marynarzy), w ramach której będę wykonywał pracę na statku SBM Installer pływającym pod banderą Wysp Bahama. Właścicielem statku (armatorem) jest firma z Norwegii. 

W którym kraju będzie podlegało opodatkowaniu moje wynagrodzenie?

 

Odpowiedź:

Z kontraktu wynika, że zostanie Pan zatrudniony na statku SBM Installer, który pływa pod flagą Bahama. Właścicielem statku jest spółka z Norwegii. Pana pracodawcą jest natomiast firma z Hong Kongu.

 

Modelowa Konwencja OECD w sprawie podatku od dochodu i majątku (w oparciu o którą konstruowane są umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania) przyjmuje do opodatkowania dochodów marynarzy zatrudnionych na statkach eksploatowanych w transporcie międzynarodowym zasadę, że dochody te podlegają opodatkowaniu w państwie, w którym znajduje się miejsce faktycznego zarządu przedsiębiorstwa.

Taki też jest zapis w polsko-norweskiej umowie:

Art. 15 ust. 3

Bez względu na postanowienia powyższych ustępów wynagrodzenia z pracy najemnej wykonywanej na pokładzie statku, samolotu, pojazdu szynowego lub drogowego w komunikacji międzynarodowej mogą być opodatkowane w tym Umawiającym się Państwie, w którym znajduje się miejsce faktycznego zarządu przedsiębiorstwa.

 

Zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 13 sierpnia 2009 r. II FSK 470/2008: Gdy mowa, w art. 15 ust. 3 umowy polsko – norweskiej, o przedsiębiorstwie, to chodzi tu o przedsiębiorstwo w skład którego wchodzi statek, na którym świadczona jest przez podatnika za wynagrodzeniem praca najemna.

W Pana sytuacji przedsiębiorstwem tym jest firma z Norwegii.

Nie powinno więc być wątpliwości, że do Pana dochodów należy zastosować polsko-norweską umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania.

Kontrakt wskazuje, że właścicielem statku, w rozumieniu art. II ust. 1j MLC2006 jest firma z Norwegii. Wskazany przepis wskazuje, że pojęcie „shipowner” oznacza właściciela statku lub inną organizację lub osobę, która jako zarządzający, agent lub czarterujący statek, która przejęła odpowiedzialność za eksploatację statku od właściciela i która przyjmując taką odpowiedzialność, zgodziła się przejąć zadania i obowiązki nałożone na armatorów zgodnie z niniejszą konwencją, niezależnie od tego, czy jakakolwiek inna organizacja lub osoby spełniają pewnych obowiązków i odpowiedzialności w imieniu armator.

Takie też rozumienie tego pojęcia przyjmuje umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania.

 

Oznacza to, że wynagrodzenie marynarza, mającego miejsce zamieszkania w Polsce i pływającego na statku eksploatowanym przez norweską firmę będzie podlegało opodatkowaniu w Norwegii, ale do rozliczenia tych dochodów w Polsce będzie stosowana niekorzystna metoda proporcjonalnego odliczenia, zgodnie z którą dochód zagraniczny podlega opodatkowaniu w Polsce z możliwością odliczenia od podatku zapłaconego za granicą – ponieważ w Norwegii osoby wykonujące pracę na statku ci nie płacą podatku to oznacza, że zgodnie z polsko – norweską umową wynagrodzenie takie podlega w całości opodatkowaniu w Polsce.

 

Na szczęście w polskiej ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych mamy tzw. „ulgę abolicyjną” – artykuł 27g ustawy stanowi, że podatnik rozliczający się na zasadach określonych w art. 27 ust. 9 albo 9a (czyli przy zastosowaniu metody proporcjonalnego odliczenia) może skorzystać z ulgi abolicyjnej czyli pomniejszyć swój podatek o kwotę będącą różnicą pomiędzy podatkiem wyliczonym przy zastosowaniu metody proporcjonalnego odliczenia a podatkiem wyliczonym przy zastosowaniu metody wyłączenia z progresją.

 

Oznacza to, że osoba zatrudniona na statku pływającym w transporcie międzynarodowym nie zapłaci podatku ani w Norwegii ani w Polsce (dochód ten będzie miał jedynie wpływ na wysokość stawki podatku zastosowanego do dochodów w Polsce – jeżeli więc taki marynarz nie uzyskuje dochodu w Polsce to w praktyce nie zapłaci podatku w ogóle.

 

Pewnym problemem jest to, że organy podatkowe ostatnio zaczęły stać na stanowisku, że ulga abolicyjna nie przysługuje w sytuacji gdy za granicą nie został zapłacony podatek. Moim zdaniem takie stanowisko jest bezpodstawne ale istnieje pewne ryzyko, że fiskus będzie próbował domagać się podatku.

 

Na szczęście pewnym argumentem w ewentualnym sporze z fiskusem jest informacja biura Prezydenta dotycząca ratyfikacji nowej umowy z Norwegią, w której stwierdzono: „Mimo, że metodą unikania podwójnego opodatkowania będzie metoda proporcjonalnego zaliczenia, faktyczne opodatkowanie polskich rezydentów jest zrównane z sytuacją, w której zastosowana byłaby metoda wyłączenia z progresją. Brak opodatkowania pewnych kategorii dochodów polskich rezydentów nie wynika z zapisów Konwencji polsko-norweskiej, ale z przepisów wewnętrznych.  Oznacza to, że ewentualne opodatkowanie takich dochodów w przyszłości będzie zależało od suwerennej decyzji rządu polskiego.

W praktyce oznacza to, że dochody marynarzy będą wolne od podatku, chyba że Polska zlikwiduje ulgę abolicyjną

Dodaj komentarz

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Ciołka 12 lok. 421

Warszawa, mazowieckie

Telefon: +48 513 14 11 11

E-mail: makowski@doradca-podatkowy.net.pl